Poreske olakšice preduzećima za dodatna ulaganja u opremu

Poreski tretman naknadnih ulaganja u već postojeća osnovna sredstva predmet je objavljenog mišljenja Ministarstva finansija, koje objašnjava kako se ova vrsta investicija uklapa u sistem podsticaja za privredu.

Prema važećim propisima, kompanije koje ulažu značajna sredstva – više od milijardu dinara – u svoju imovinu, uz istovremeno zapošljavanje najmanje 100 novih radnika na neodređeno vreme, mogu da računaju na oslobađanje od poreza na dobit u periodu od deset godina.

Ova pogodnost vezana je za delatnosti koje preduzeće obavlja, a koje su definisane osnivačkim ili drugim relevantnim aktima. Poresko oslobođenje ne počinje odmah po ulaganju, već od prve godine u kojoj kompanija ostvari oporezivu dobit.

Poreski savetnik Milan Radošević kaže da zakon postavlja i precizna pravila kada je reč o novozaposlenima.

„U obračun ulaze samo oni radnici koji su primljeni tokom perioda investicije, pri čemu ukupan broj zaposlenih mora biti uvećan za najmanje 100 u odnosu na stanje pre početka ulaganja“, objašnjava Radošević.

Međutim, nisu sva ulaganja automatski podobna za ovu vrstu podsticaja.

„Zakon isključuje određene kategorije imovine, pa se olakšice ne mogu koristiti za kupovinu već korišćene opreme u Srbiji, kao ni za pojedine vrste sredstava kao što su putnički automobili (sa izuzecima za taksi i specijalizovane namene), nameštaj koji nije namenjen ugostiteljstvu, umetnička dela, mobilni telefoni, klima-uređaji i druga slična oprema“, navodi naš sagovornik.

Poseban deo regulative odnosi se na način obračuna vrednosti ulaganja.

„Ta vrednost se utvrđuje kroz propisani obrazac, gde se upoređuje iznos investicija koje ispunjavaju uslove za podsticaj sa ukupnom vrednošću osnovnih sredstava preduzeća. Ovaj odnos ima direktan uticaj na visinu poreskog oslobođenja“, ističe poreski savetnik.

U konkretnom slučaju koji je bio predmet tumačenja, reč je o obvezniku koji je već koristio poreske pogodnosti u periodu od 2013. do 2022. godine, ulaganjem u nova osnovna sredstva. Nakon toga, od 2025. godine, ovaj privredni subjekat ulazi u novi investicioni ciklus, ali ovoga puta fokus stavlja na dodatna ulaganja u već postojeću opremu i postrojenja, uključujući i ona nabavljena u prethodnim godinama.

Takva naknadna ulaganja, kako se navodi u mišljenju Ministarstva finansija, evidentiraju se u poslovnim knjigama kao povećanje vrednosti postojećih sredstava. Važno je da se svaka pojedinačna investicija može posebno pratiti, što omogućava njeno prikazivanje u relevantnim poreskim obrascima.

Poreski tretman ovih ulaganja zavisi od više uslova. Pre svega, neophodno je da ulaganje ispunjava kriterijume da bude priznato kao osnovno sredstvo u skladu sa računovodstvenim propisima i međunarodnim standardima. Pored toga, mora da ima značajan uticaj na povećanje vrednosti imovine ili produžetak njenog veka korisnosti.

Još jedan važan uslov odnosi se na samu prirodu sredstava u koja se ulaže. Podsticaji se mogu priznati samo ako je reč o sredstvima za čiju nabavku bi i inače bilo moguće ostvariti pravo na poreske olakšice, u skladu sa zakonom i pratećim pravilnikom.

Ministarstvo finansija u svom mišljenju potvrđuje da naknadna ulaganja u postojeća sredstva, pod navedenim uslovima, mogu biti osnov za ponovno korišćenje poreskih podsticaja. To znači da kompanije koje ulaze u novi investicioni ciklus imaju mogućnost da uključe i modernizaciju ili unapređenje već postojeće imovine u okvir pogodnosti koje država nudi.

Prema rečima poreskog savetnika, ostaje obaveza da se sva ulaganja pažljivo dokumentuju i evidentiraju, jer je upravo način njihovog prikazivanja u poslovnim knjigama i poreskim obrascima od presudnog značaja za priznavanje podsticaja.

„Ovo se posebno odnosi na razdvajanje pojedinačnih investicija i njihovo pravilno klasifikovanje u skladu sa propisima“, zaključuje Milan Radošević.